vn68

Đề xuất giải pháp phát triển con người Việt Nam bền vững

Những ngày gần đây, Hà Nội bước vào đợt nồm ẩm, mưa phùn, giúp chất lượng không khí được cải thiện tạm thời. Sáng qua (17.2), chỉ số AQI dao động từ 25 - 54, người dân có thể hoạt động ngoài trời mà không sợ ảnh hưởng đến sức khỏe. Đây là một thực tế đáng quan ngại bởi không biết từ bao giờ, khẩu trang đã trở thành vật bất ly thân của người dân Việt Nam khi đi ra đường và phải chờ khi có mưa hoặc gió mùa mạnh thì mới tự tin ra đường mà không sợ hít phải bụi mịn.Từ cuối năm ngoái đến nay, thủ đô Hà Nội liên tiếp trải qua "mùa" ô nhiễm không khí nghiêm trọng. Nhiều thời điểm, chỉ số chất lượng không khí AQI ở mức 272, đưa Hà Nội trở lại đứng đầu trong danh sách các thành phố ô nhiễm không khí nhất thế giới, với chất lượng không khí ở mức tím - mức nguy hại tới sức khỏe con người. Nồng độ PM2.5 tại Hà Nội cao gấp 32 lần giá trị theo hướng dẫn về chất lượng không khí hàng năm của WHO. Người dân được khuyến cáo giảm vận động ngoài trời, nên đeo khẩu trang khi ra ngoài. Đó là lý do vì sao trong những ngày trời xuân thời tiết đẹp nhất năm nhưng trên khắp các tuyến phố, con đường đều thấy người dân ra đường bịt khẩu trang kín mít. Thậm chí nhiều người lớn tuổi đi tập thể dục buổi sáng cũng đeo khẩu trang. Nhiều nhóm khách du lịch ngồi trên xe điện tham quan quanh hồ Hoàn Kiếm cũng "nhập gia tùy tục", không thoát khỏi "khiên chống bụi mịn". Theo báo cáo của Bộ Tài nguyên và Môi trường, trong thời gian qua, tình trạng ô nhiễm môi trường không khí tại Hà Nội có chiều hướng gia tăng. Mặc dù ô nhiễm không khí xảy ra có quy luật theo mùa và bị ảnh hưởng từ điều kiện khí hậu, thời tiết, tuy nhiên dữ liệu quan trắc cho thấy diễn biến ô nhiễm không khí đã tăng dần, ảnh hưởng đến sức khỏe con người và các hoạt động phát triển kinh tế - xã hội.GS Bob Baulch từ Khoa Kinh doanh, Đại học RMIT Việt Nam bày tỏ quan ngại: Chất lượng không khí của Việt Nam nếu không được cải thiện sẽ có thể gây ra thảm họa. Ô nhiễm không khí ngày càng gia tăng tại Việt Nam, đặc biệt là thủ đô Hà Nội. Điều đáng ngạc nhiên là hầu hết mọi người đều cho rằng tình hình ô nhiễm ở TP.HCM sẽ tệ hơn do sản xuất công nghiệp chiếm tỷ trọng lớn và dân số đông hơn, song, thực tế trong năm 2022, chỉ số chất lượng không khí của TP.HCM là 21,2, tức mức ô nhiễm bằng khoảng một nửa so với Hà Nội.Lý giải thực trạng này, PGS-TS Hồ Quốc Bằng, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu ô nhiễm không khí (thuộc Viện Môi trường và tài nguyên, Đại học Quốc gia TP.HCM) cho biết mặc dù lượng khí độc phát thải ở TP.HCM nhiều hơn ở Hà Nội nhưng khí hậu là yếu tố khiến mức độ ô nhiễm môi trường của Hà Nội nặng nề hơn TP.HCM. Thời tiết ở Hà Nội khiến cho các khí thải mắc kẹt ở tầng sát mặt đất.Nghiên cứu của PGS-TS Hồ Quốc Bằng cùng các cộng sự chỉ ra rằng: có 3 nguồn cơ bản phát thải khí độc vào không khí gồm: các phương tiện giao thông (nguồn đường), các nhà máy sản xuất công nghiệp và các hoạt động dân sinh (nguồn địa phương). Tại Hà Nội, các phương tiện giao thông chiếm lượng phát thải lớn nhất với hầu hết các khí độc có trong không khí: ôxit ni tơ (NOx) 87%, carbon monoxide (CO) 92%, điôxit sulfur (SO2) 57%, hợp chất hữu cơ dạng khí không chứa mê tan (NMVOC) 86%, khí mê tan (CH4) 96%, bụi mịn PM2.5 74%. Trong số các phương tiện giao thông, thủ phạm hàng đầu thải 2 loại khí độc NOx và CO ở Hà Nội là xe máy. Xe tải hạng nặng là nguồn phát thải lớn nhất các loại bụi mịn.Giống như Hà Nội hay TP.HCM của Việt Nam, các đô thị tại Thái Lan cũng đang vật lộn trong cuộc chiến với ô nhiễm không khí. Cuối tháng 1, truyền thông Thái Lan đồng loạt đưa tin mức độ bụi siêu mịn không an toàn đã được báo cáo tại 70 trong số 76 tỉnh của Thái Lan, trong đó tình trạng ô nhiễm không khí tồi tệ nhất được ghi nhận ở khu vực thủ đô Bangkok.Chính phủ Thái Lan đã khẩn cấp đưa ra một số chính sách tạm thời nhằm bảo vệ sức khỏe người dân cũng như giảm lượng bụi ô nhiễm. Một khoản ngân sách trị giá 140 triệu baht được chính phủ tung ra nhằm bù lỗ cho các doanh nghiệp vận tải để người dân Bangkok và vùng phụ cận được miễn phí sử dụng các loại phương tiện công cộng như xe buýt, tàu điện ngầm, các loại tàu điện trên cao từ ngày 25 - 31.1.Đến ngày 28.1, Thủ tướng Thái Lan đã chỉ đạo tăng ngân sách lên 620 triệu baht để hỗ trợ các ban ngành của nước này áp dụng các chính sách nhằm ngăn chặn khói bụi ô nhiễm đã ở mức báo động. Ngày 31.1, chính phủ Thái Lan tuyên bố siết chặt quản lý các xe vận tải như đề ra khu vực hạn chế xe tải, rút ngắn thời gian chỉnh sửa hệ thống khí thải từ 30 xuống còn 15 ngày đối với các loại xe cũ trong diện bị khuyến cáo vi phạm thải ra khói đen, đặc biệt có thể cấm lưu hành vĩnh viễn nếu những loại xe này tái vi phạm. Các biện pháp khác nhằm hạn chế ô nhiễm đã được thắt chặt và giám sát kỹ như tại các khu vực xây dựng cơ sở hạ tầng lớn, ban quản lý được lệnh phải quây kín công trình xây dựng và khu vực tập kết vật liệu xây dựng, xe vận tải phải rửa kỹ bánh xe khi ra vào công trình.Thậm chí, nước này còn "mạnh tay" lắp đặt 13 máy lọc không khí PM2.5 xung quanh thủ đô Bangkok để giảm ô nhiễm bụi mịn trong không khí xuống mức an toàn.Không dừng lại ở đó, Thái Lan đang xây dựng Đạo luật Không khí sạch và dự kiến sẽ được phê chuẩn vào tháng 4 tới. Đây sẽ là bước tiến quan trọng hướng tới giải quyết cuộc khủng hoảng ô nhiễm không khí ở Thái Lan. Ông Buntoon Srethairote, Chủ tịch nhóm làm việc về Đạo luật Không khí sạch cho biết các công cụ thực thi chính trong đạo luật gồm các khái niệm như "khu vực phát thải thấp", nơi chỉ có xe điện (EV) mới được phép ra vào không hạn chế. Xe chạy bằng nhiên liệu hóa thạch có thể đối mặt các hạn chế về việc sử dụng hoặc phải trả phí phát thải để vào một số khu vực nhất định. Mỗi tỉnh hoặc quận có thể điều chỉnh các biện pháp này cho phù hợp nhu cầu của mình.TS Nguyễn Hoài Nam, Phó Viện trưởng Viện KHCN Năng lượng và Môi trường nhấn mạnh để tránh một cuộc thảm họa đang diễn ra tại Thái Lan cũng như hướng tới mục tiêu thành phố Net Zero, Hà Nội nên nhanh chóng khuyến khích, đầu tư chuyển đổi các phương tiện giao thông sang dùng điện (ô tô, xe máy, xe buýt) và tiến tới ban hành các quy định bắt buộc về tỷ lệ xe điện.Đồng thời, Thủ đô cần có cơ chế chính sách chuyển đổi phương thức sử dụng phương tiện cá nhân sang công cộng; ban hành quy định tiên tiến về mức tiêu hao nhiên liệu; chuyển đổi phương thức vận tải hàng hóa từ đường bộ sang đường thủy nội địa, đường sắt điện khí hóa. Song song, nghiên cứu công nghệ các nhiên liệu sạch mới như hydro, amoniac để có thể áp dụng, sử dụng cho phương tiện khi giá hợp lý.Ô nhiễm không khí được dự báo sẽ để lại hậu quả nặng nề đối với sức khỏe cộng đồng. Các bệnh về đường hô hấp, tim mạch, đột quỵ gia tăng, tạo gánh nặng cho hệ thống y tế. Theo WHO, bụi mịn PM2.5 có khả năng xâm nhập sâu vào phổi, làm tăng nguy cơ viêm nhiễm, xơ cứng động mạch và gây tổn thương hệ thần kinh. Đặc biệt, nhóm người nhạy cảm như trẻ em, người già và những người có bệnh lý nền chịu tác động nặng nề nhất. Ô nhiễm không khí gây ra khoảng 7 triệu ca tử vong trên toàn cầu mỗi năm và ít nhất 70.000 ca tử vong mỗi năm ở Việt Nam, khiến cho tuổi thọ trung bình bị rút ngắn 1,4 năm.

Đậu khuôn Mai Động vạn người mê

Theo thông tin ban đầu, hơn 11 giờ cùng ngày, xe container biển số 49H - 028.45 và ô tô con biển số 56S - 1... chạy cùng chiều trên đường số 7 khu công nghiệp Vĩnh Lộc, hướng từ quốc lộ 1 về đường số 2.Khi qua giao lộ đường số 7 - đường số 4 (phường Bình Hưng Hòa B, quậnnBình Tân, TP.HCM) khoảng 50 mét thì xe container và ô tô con xảy ra va chạm.Sau va chạm, chiếc ô tô con mất lái lao lên vỉa hè, sụp xuống cống thoát nước sâu trong khu công nghiệp.Theo người dân, thời điểm xảy ra va chạm, trên ô tô có 5 người (gồm 3 người lớn và 2 trẻ nhỏ), tất cả may mắn đã thoát nạn. Tại hiện trường chiếc ô tô hư hỏng, móp méo phần hông trái, bể kính. Xe container cũng hư phần đầu. Trên đường có vết phanh bánh dài của phương tiện.Hơn 12 giờ 30, Công an quận Bình Tân đang khẩn trương giải quyết hiện trường va chạm giữa xe container và ô tô trên đường số 7. Lực lượng chức năng cũng tiến hành điều tiết, phân luồng từ xa để giảm áp lực ùn ứ giao thông qua khu vực này.

Điều trị nám da như thế nào để hiệu quả?

Kết thúc AFF Cup 2024, HLV Kim Sang-sik về Hàn Quốc nghỉ phép vào ngày 10.1. Trước khi trở lại quê nhà, ông Kim tiết lộ với Thanh Niên trong cuộc trả lời trực tuyến: "Tôi rất nhớ gia đình. Lần này khi quay lại Việt Nam, tôi sẽ mang theo cả vợ và con gái. Gia đình chúng tôi sẽ đón Tết Nguyên đán ở Hà Nội".Phát biểu tại cuộc họp báo sau chiến thắng chung cuộc trước Thái Lan và đăng quang ngôi vô địch AFF Cup 2024, HLV Kim Sang-sik rất tự hào về màn trình diễn của các học trò. Ông khẳng định: “Trận đấu này là trận đấu lịch sử. Chúng tôi phải thi đấu trên một SVĐ khó nhằn, trải qua một trận đấu khó khăn. Nhờ sự ủng hộ của tất cả người hâm mộ Việt Nam, đội tuyển mới có thể giành chiến thắng. Cảm ơn các cầu thủ đã không từ bỏ, đã chiến đấu đến cùng. Tôi từng vô địch K-League. Nhưng đấy là cấp CLB. Với đội tuyển quốc gia, đây là chức vô địch đầu tiên của tôi. Nó có ý nghĩa rất lớn”.Còn khi trở về quê hương Hàn Quốc để nghỉ phép hôm 10.1, trả lời báo chí Hàn Quốc, ông Kim một lần nữa nhấn mạnh: "Tôi rất hạnh phúc khi cùng đội tuyển Việt Nam giành được chức vô địch giải đấu lớn nhất Đông Nam Á với thành tích bất bại. Trận chung kết lượt về giống như một bộ phim kịch tính, vô cùng ấn tượng. Đã có những tình huống chưa từng trải qua khiến tôi bất ngờ, nhưng tôi và toàn đội đã đoàn kết, đồng tâm hiệp lực để xử lý một cách khéo léo. Đặc biệt, bàn thua thứ hai do lỗi chơi phi thể thao của cầu thủ Thái Lan là khoảnh khắc nguy hiểm nhất, nhưng chính tình huống đó lại trở thành động lực giúp Việt Nam giành chiến thắng. Tôi rất tự hào vì để đi đến chiến thắng cuối cùng, chúng tôi đã trải qua một hành trình khó khăn. Việc làm sao để đảm bảo thể lực, thể trạng cho các cầu thủ là thách thức lớn nhất mà chúng tôi đã vượt qua một cách ngoạn mục. Trong vòng chưa đầy một tháng, chúng tôi đã phải chơi 8 trận và 4 lần phải di chuyển bằng máy bay. Tôi và các cầu thủ đều rất mệt mỏi. Chúng tôi đã phải chăm sóc từng chi tiết, từ thể lực đến chấn thương và dinh dưỡng. Các cầu thủ Việt Nam thực sự mạnh mẽ và kiên nhẫn vượt qua mọi khó khăn mà không phàn nàn, không kêu ca".Ông Kim Sang-sik cũng nhấn mạnh: "Công việc của tôi còn rất bộn bề. Tôi muốn tìm kiếm những tài năng mới để giúp bóng đá Việt Nam cạnh tranh mạnh mẽ hơn ở đấu trường châu Á. Vòng loại Asian Cup 2027 là thử thách trước mắt còn cuối năm nay là SEA Games. Tất cả đang chờ phía trước, vì vậy đây chỉ là khởi đầu".Ông Kim sẽ tái khởi động công việc bằng việc lại tiếp tục dự khán các trận đấu tại V-League và giải hạng nhất. Dự kiến ông Kim Sang-sik sẽ đến sân Hàng Đẫy xem trận đội Công an Hà Nội gặp SLNA vào ngày 18.1. Chuỗi ngày nghỉ phép của ông từ ngày 10.1, trở lại Hà Nội ngày 17.1.

Những thói quen này không chỉ làm gia tăng các bệnh lây truyền qua đường tình dục mà còn tiềm ẩn nguy cơ lây nhiễm nhiều bệnh nguy hiểm, trong đó có sùi mào gà, lậu, giang mai, HIV… Anh C.K.T (34 tuổi), ngụ Q.Tân Phú, TP.HCM đến bệnh viện để "cầu cứu" bác sĩ vì sau 1 lần trót "tình một đêm" với người lạ. "Sau đêm nồng cháy, mình cảm thấy rất ngứa ngáy. Giờ mình sợ nhiễm HIV và bệnh lây qua đường tình dục quá", anh C.K.T bộc bạch.Bác sĩ chuyên khoa 2 Đoàn Văn Lợi Em, Trưởng khoa Khám bệnh, Bệnh viện Da liễu TP.HCM, cho biết theo số liệu thống kê mọi năm sau các kỳ nghỉ dài ngày, bệnh viện thường xuyên ghi nhận tăng bệnh nhân đến khám vì các bệnh lây truyền qua đường tình dục. Bác sĩ Lợi Em cho rằng có rất nhiều hành vi nguy cơ làm người trẻ dễ mắc bệnh tình dục, đặc biệt thường xảy ra trong các dịp nghỉ dài ngày. Các kỳ nghỉ dài ngày thường là thời điểm đánh dấu sự bùng nổ của các hoạt động xã hội, đặc biệt là những buổi tiệc tùng ở trước và trong kỳ nghỉ. Điều này có thể dễ dàng được nhận thấy bằng số lượng người đông đúc tập trung ở các hàng quán, nhà hàng."Trong môi trường này, người ta thường có cơ hội tiếp xúc với nhiều người, gặp gỡ được nhiều người mới và khả năng kiểm soát hành vi có thể bị ảnh hưởng bởi rượu, bia. Điều này có thể dẫn đến việc tăng cường quan hệ tình dục ngẫu nhiên và tăng nguy cơ lây truyền các bệnh qua đường tình dục. Ngoài ra, rượu, bia còn làm tăng các hành vi nguy cơ cao như không sử dụng các biện pháp bảo vệ như bao cao su, hoặc sử dụng chất kích thích trong khi quan hệ tình dục. Họ cũng sẽ không ngại thử những hành vi tình dục mới để tìm kiếm "cảm giác mới lạ" như là sử dụng sextoy (đồ chơi tình dục), quan hệ qua đường miệng hoặc đường hậu môn", bác sĩ Lợi Em nói.Theo bác sĩ Lợi Em, kỳ nghỉ dài ngày thường là thời điểm người dân tìm kiếm sự giải trí và thư giãn sau những ngày làm việc căng thẳng, trong đó sự "cô đơn" và "căng thẳng" có thể khiến mọi người cảm thấy cần phải kết nối với người khác. Trong một số trường hợp, quan hệ tình dục có thể trở thành một cách phù hợp để giải tỏa sự áp lực, chính vì vậy mọi có xu hướng tìm kiếm những mối quan hệ "tình một đêm" trên mạng xã hội hoặc các ứng dụng hẹn hò. Việc quan hệ tình dục ngẫu nhiên như vậy sẽ làm tăng nguy cơ mắc bệnh, cũng như lây truyền bệnh cho người khác. Ngoài ra, một số người còn chọn các đối tượng hành nghề mại dâm hoặc vào những địa điểm massage kích dục để thỏa mãn nhu cầu của mình. Vì vậy còn làm cho nguy cơ mắc bệnh trở nên cao hơn.Hiện nay có khoảng trên 30 bệnh lây truyền qua đường tình dục trên toàn thế giới. Một số bệnh thường gặp ở Việt Nam bao gồm: lậu, chlamydia, herpes sinh dục (hay còn gọi là mụn rộp sinh dục), sùi mào gà, giang mai, viêm gan siêu vi, HIV… Vì vậy, bác sĩ Lợi Em khuyên sau khi có những hành vi nguy cơ dẫn đến việc quan hệ tình dục không an toàn, thì người bệnh nên chú ý đến một số biểu hiện tùy vào từng tác nhân và thời gian nhiễm bệnh như tiểu gắt, tiểu buốt… Tuy nhiên, có những bệnh như HIV, viêm gan B, C không có triệu chứng rõ ràng và chỉ phát hiện qua xét nghiệm. Người bệnh nên đi khám ngay khi có dấu hiệu bất thường và tránh quan hệ tình dục trong thời gian này để tránh lây lan bệnh.Bác sĩ Lợi Em cũng khuyên người bệnh nên thông báo cho bạn tình gần đây để xét nghiệm và điều trị kịp thời, giúp giảm nguy cơ lây lan bệnh ra cộng đồng. Bao cao su là biện pháp phòng ngừa hiệu quả nhất nhưng không đảm bảo 100% nếu sử dụng sai cách hoặc bị thủng trong quan hệ tình dục.Để giảm nguy cơ mắc bệnh trong dịp nghỉ dài ngày, bác sĩ Lợi Em khuyến cáo nên chung thủy, không quan hệ tình dục với nhiều người, và tìm hiểu lịch sử tình dục của bạn tình mới. Sử dụng bao cao su trong mỗi lần quan hệ sẽ giảm khả năng lây truyền bệnh. Tránh các hành vi tình dục nguy cơ cao gây tổn thương da và niêm mạc, ví dụ như sử dụng đồ chơi tình dục không phù hợp hoặc quan hệ qua đường hậu môn. Ngoài ra, tiêm ngừa vaccine HPV và viêm gan B, sử dụng thuốc PREP cho người có nguy cơ lây nhiễm HIV và đi kiểm tra sức khỏe định kỳ để phát hiện bệnh sớm và điều trị kịp thời.

Những sai lầm khi dạy trẻ mẫu giáo làm quen với chữ

Tại Mỹ, thời gian gần đây giá trứng lên cơn sốt và đang đứng ở mức cao kỷ lục. Theo báo chí quốc tế, giá một vỉ trứng loại A (12 quả) hiện bình quân 4,95 USD. Ở nhiều bang, người dân thậm chí phải chi tới 10 USD để mua một vỉ trứng. Dù sẵn sàng với mức chi nào thì khách hàng cũng bị hạn chế số lượng cho mỗi lần mua. Đây là mức giá cao nhất kể từ sau lần bùng phát dịch cúm gia cầm tại Mỹ năm 2015.Nguyên nhân là do dịch bệnh lây lan khiến 41 triệu con gà (chủ yếu gà đẻ trứng) bị tiêu hủy trong thời gian từ tháng 12.2024 - 1.2025. Trong khi đó, nhu cầu tiêu thụ đang tăng và giá trứng thường tăng cao trong dịp lễ Phục sinh (20.4).Trái ngược với Mỹ, tại Việt Nam, giá trứng đang vào mùa "đại hạ giá". Theo khảo sát của Thanh Niên, tại một số chợ truyền thống ở khu vực trung tâm thành phố giá bán trứng gia cầm dao động từ 25.000 - 30.000 đồng/chục tùy loại; so với trước tết giá trứng giảm từ 3.000 - 5.000 đồng/chục. Bà Lê Ngọc Vân, một tiểu thương ở chợ Hòa Bình (Q.5) cho biết: Năm nay, giá thịt heo tăng mạnh từ sau tết nên sản phẩm trứng các loại được tiêu thụ tốt. Tuy nhiên, do nguồn cung ở các trại dồi dào nên giá giảm đáng kể so với trước tết. Năm nào cũng vậy, sau tết là mùa giá trứng gia cầm các loại giảm. Trên một số tuyến đường, giá trứng gia cầm của những người bán hàng rong chỉ có 15.000 đồng/chục. Những tiểu thương này cam kết là sản phẩm mới và bao đổi trả nếu chất lượng không tốt.Tại các siêu thị, giá trứng gia cầm của các thương hiệu như V.Food, Ba Huân… cũng giảm mạnh từ 2.000 - 5.000 đồng/hộp sản phẩm tùy loại; giá trứng gà phổ biến còn khoảng 26.000 - 28.000 đồng/hộp (10 trứng) còn trứng vịt từ 33.000 - 36.000 đồng/hộp (10 trứng).Ông Trương Chí Thiện, Tổng giám đốc Công ty Thực phẩm Vĩnh Thành Đạt (V.Food) cho biết: Tại Việt Nam, sau tết giá trứng thường giảm do nguồn cung tồn đọng trong dịp tết. Năm nay, nguồn cung trứng gia cầm của Việt Nam dồi dào, bên cạnh đó, việc xuất khẩu trứng tươi hiện nay rất khó khăn do thủ tục, vận chuyển và bảo quản đối với mặt hàng trứng tươi xuất khẩu đều khó. "Do đó, chúng ta không phải lo lắng về tình trạng khan hàng sốt giá như ở Mỹ", ông Thiện nhận định.Giá trứng gà tại các trại chăn nuôi cũng đang ở mức thấp; khu vực miền Bắc khoảng 1.170 đồng/quả, miền Trung 1.780 đồng/quả và miền Nam 1.450 đồng/quả. Giá trứng vịt ở miền Bắc 1.410 đồng/quả, miền Trung 2.150 đồng/quả và miền Nam 2.080 đồng/quả.